, आयुर्वेद

आयुर्वेद

  • जडिबुटी

    जडिबुटीबाट नेपालको आर्थिक स्तरमा सुधार गर्न सकिने प्रशस्त सम्भावना

    नेपाल जडिबुडिको अपार प्राकृतिक स्रोत साधनहरुको देश भनेर चिनिन्छ । जडिबुटी विशेष गरेर हिमाली ,पहाडी र तराई क्षेत्रमा जडिबुटी तथा विभिन्न बनस्पति पैदावरको प्रचुर संम्भावना निरन्तर रहि आएको छ । यसको समुचित तथा सहि ढंगले सहि तरिकाले संरक्षण कोष सदुपयोग गरी स्थानिय जनताको जीबनस्तर सुधार गर्न सकिन्छ । देशमा छरिएर रहेका विभिन्न औषधीयुक्त एंव सुगन्धित […]

  • प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली

    आयुर्वेद नेपालकाे माैलिक चिकित्सा प्रणाली हो : प्रधानमन्त्री ओली

    काठमाडौँ, भदौ २५ । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले आयुर्वेद नेपालकाे माैलिक चिकित्सा प्रणाली रहेकाे र निराेगी नेपाल निर्माण अभियानमा यसकाे असाधारण भूमिका हुने स्पष्ट पारेका छन् । काेभिड-१९ काे उपचार र नियन्त्रणमा अपेक्षित भूमिकाका निम्ति आयुर्वेद क्षेत्रका विज्ञहरूसँग बालुवाटारमा विशेष छलफल र परामर्श गर्दै उनले आयुर्वेदभित्रै याेगा पनि पर्ने बताए । उनले भने, ‘आयुर्वेद खासमा […]

  • जिन्सेङ

    जिन्सेङबारे रोचक जानकारी

    यो जिन्सेङ तीन थरीको हुन्छ । ईन्साम, सानसाम र जाङनेसाम गरी यो तीन थरीको जिन्सेङ कोरियामा पाइन्छ । यो यति प्रख्यात छ कि बालबालिका युवायुवतीदेखि बुढाबुढी सम्मले दैनिक चियाको रुपमा पिउने गर्छन । कोरियनहरू हेर्दा भरखरका जस्ता देखिनुको रहस्य खोज्दै जाँदा यो चिया भेटिएको छ । उनीहरु प्राय; यो चिया बढी सेवन गर्ने गर्छन । […]

  • आयुर्वेद

    आयुर्वेद कहिलेकाहीँ खतरनाक पनि हुनसक्छ

    आयुर्वेदमा कोरोनाको औषधि छैन तर केहीले दाबी गर्दै बेचेको भन्ने खबर हामीले पाएका छौं । नोबेल कोरोना श्वास-प्रश्वास संघ सम्वन्धित रोग भएकाले योसंग मिल्दाजुल्दा लक्षणमा मात्र यसले काम गर्ने भएकाले भ्रममा नपरौं । आयुर्वेद हचुवाको भरमा चलाउदा साइड इफेक्ट हुदैन भन्ने कुरा गलत हो । जडिबुटीमा पनि साइड इफेक्ट हुनसक्छ । उदाहरणको लागि गिलोय स्वरस […]

  • कोरोना भाइरस

    कोभिड–१९ महामारी नियन्त्रण गर्न जडिबुटीको प्रयोग बढ्दै

    महोत्तरी, १९ भदौ । कोभिड–१९ महामारी नियन्त्रण गर्न महोत्तरीका गाउँ/नगर बस्तीमा जडिबुटीको प्रयोग ह्वात्तै बढेको छ । विशेषगरी सामाजिक सञ्जालमा कोभिड–१९ विरुद्ध रोग प्रतिरोधी क्षमता बढाउन बेसार, अदुवा, गुर्जो, तुलसी, सिन्कौली र पारिजातजस्ता वनस्पतीय जडिबुटी निकै प्रभावकारी हुने सन्देश बाक्लै देखिन थालेपछि पछिल्लो समय यहाँ त्यस्ता जडिबुटीको प्रयोग ह्वात्तै बढेको हो । यसबाहेक कोरोना सङ्क्रमण […]

  • आयुर्वेदिक

    आयुर्वेदिक उपचार पद्धतितर्फ बढ्दो आकर्षण

    इलाम, १५ भदौ । जडीबुटीबाट बनेका औषधिले एलोपेथिक औषधिको जस्तो साइडइफेक्ट नरहने र रोग निको भई शारीरिक दुर्वलता पनि कम हुने भएपछि पछिल्लो समय आयुर्वेदिक उपचार पद्धतितर्फ सर्वसाधारणको आकर्षण बढेको छ । आयुर्वेद विधिबाट रोग लाग्न नदिने र रोग लागेपछि पनि सस्तोमा उपचार हुने तथा साइडइफेक्टको सम्भावना न्यून रहेकाले आकर्षण बढेको हो । कोरोना भाइरस सङ्क्रमणबाट बच्नका लागि […]

  • आयुर्वेद

    आयुर्वेदको अर्थ र यसको भविष्य

    आयुर्वेदको भविष्य प्राचीन चिकित्सा प्रणालीमा रोगीको उपचार आयुर्वेद जडिबुटीबाट हुने गर्दथ्यो भने आयुर्वेदको उच्च स्थान थियो । समय परिवर्तन भयो पश्चिम चिकित्सा पद्धतिका कारण आयुर्वेद पद्धतिलाई ओझेलमा पारिदै गयो आयुर्वेद डाक्टरहरूलाई मोर्डन युगमा ढाल्न थालियो । आज अधिकांश आयुर्वेद डाक्टरहरूले एलोपैथिक औषधि लेख्न थाले । वर्तमान अवस्थामा भने आयुर्वेदलाई विषेश ध्यान दिन थालिएको देखिन्छ । […]

  • जडिबुटी

    जडिबुटीबाट उपचार गर्न सिकौं

    नेपाल एउटा यस्तो अनौंठो खालको जडिबुटीले भरिएको देश भन्दा म हर्षविभोर हुन पुग्दछु । कास म अधिकार सम्पन्न भइदिएको भए आज खेर गएका यस्ता जडिबुटी प्रयोग गराएर समग्र नेपालीलाई स्वास्थ्य लाभ दिनपछि पर्ने थिएन । तर पनि मेरो यो क्षेत्रमा धेरै लगाव हुनाले नेपालीलाई पलपलको जानकारी पस्कदै आएको छु । जडिबुटी देशको सान हो हरेक […]

  • कुकुर

    जडिबुटी मान्छेले मात्र होइन पशुले पनि खान्छन्

    एकपटक मेरो घरकै घटना हो । कुकुरलाई खाजासंग मासु खान दिएको उसले चौरतिर जान लागेको देखेर म पनि पछि लागे अलि पर पुगेपछि उसले दुबो खाना थाल्यो दुबो खाएको केहि समयमा उसलाई उल्टि भयो खाएको सवै फाल्यो र उ ठिक भयो । जंगलको नजिक एकजना बाबाले कुटि बनाउनु भएको थियो त्यो कुटीलाई बाँदरले भत्काउदो रहेछ […]

  • आयुर्वेदिक

    यो आयुर्वेदिक उपचार कोरोनाको लागि प्रभावकारी बन्दै

    साउन ३२,काठमाडौं । कोरोना भाइरस (कोभिड–१९) को उपचारका लागि हालसम्म पनि भरपर्दो औषधि आविष्कार हुन नसकेका बेला नेपालमा आयुर्वेदिक पद्धतिले छोटो समयमै सङ्क्रमित बिरामीले स्वास्थ्य लाभ पाउन थालेका छन् । कोरोनाका लागि आयुर्वेदिक पद्धति रामवाण नै नभए पनि सङ्क्रमितले चाँडो स्वास्थ्य लाभ गरेपछि चिकित्सक र बिरामीमा उत्साह देखिएको छ । कीर्तिपुरस्थित आयुर्वेद अनुसन्धान तथा तालिम […]

  • छाला

    गर्मीमा छालाको समस्या र समाधानको उपाय

    चितवन, २४ साउन । चितवनमा केही दिनदेखि तातो हावा चल्न थालेकाले जनजीवन अस्तव्यस्त बनेको छ । बढ्दो गर्मीका कारण छालाजन्य रोगबाट बच्न छालालाई घामबाट जोगाउन चिकित्सकले सुझाव दिएका छन् । गर्मीको मौसम छालाका लागि चुनौतीपूर्ण हुने चिकित्सकको भनाइ छ । टन्टलापुर घाम, अत्यधिक गर्मी, वातावरणीय आद्रताले गर्दा छालाको हेरविचार गर्नुपर्ने हुन्छ । त्यसमाथि वातावरणीय प्रदूषण र […]

  • गाँजा

    गाँजा अव लागूऔषध नभएर देशलाई समृद्ध बनाउने आयस्रोत हो

    गाँजाको विषयमा लामो इतिहास छ । गाँजाको खेती सवैभन्दा बढी मध्ये एसियामा भएको मानिन्छ । सवैभन्दा राम्रो गाँजा नेपाली भएको केहीको मान्यता छ । गाँजाको वैज्ञानिक नाम कयनाविस सटीवा (Cannabis Sativa) हो । गाँजाको प्रयोग ३००० विसिदेखि शुरू भएको केहिको अनुमान छ । गाजाँ संसारमा खेती गरीएका वनस्पतिहरुमध्ये सबैभन्दा पुरानो मानिन्छ । नेपालमा यो बनस्पतिको […]

  • जडिबुटी र आयुर्वेदिक औषधि

    जडिबुटी र आयुर्वेदिक औषधि

    जडिबुटी भन्नाले जंगलमा पाइने एकल बुटी जसको जरादेखि पातसम्म औषधिमा प्रयोग हुने गरेको पाइन्छ । यस्ता जडिबुटीबाट बनेका एकल औषधिलाई हर्बल नामले पुकारिन्छ भने कुनै ४/५ प्रकारको जडिबुटी मिलाएर बनाएको औषधिलाई आयुर्वेदिक औषधि भन्ने चलन छ । प्रकृतिले हामीलाई धेरै ठूलो उपकार गरेतापनि हामीले यसको प्रयोग गरेर लाभ उठाउन सकिरहेका छैनौं केहि कम्पनीले हर्बल औषधि […]

  • जडिबुटी

    जङ्गलमै कुहिए जडिबुटी

    मनाङ, १३ साउन । कोभिड–१९ को सङ्क्रमणका कारण यस वर्ष जङ्गली जडीबुटी सङ्कलन गर्न सकिएन । मनाङलगायत हिमाली जिल्लामा पाइने अमूल्य जङ्गली जडीबुटी सङ्कलन गर्न नसक्दा जङ्गलमै कुहिएको छ । जडीबुटी सङ्कलन गर्न जङ्गल जाने समयमा कोभिड–१९ को सङ्क्रमण फैलिएकाले जडीबुटी खोज्न रोक लगाइएको थियो । यार्सागुम्बा टिप्ने समयमा कोभिडको त्रासले रोक लगाउँदा करोडौँको जडीबुटी […]

  • अश्वगन्धा

    स्वास्थ्यको लागि अश्वगन्धाको प्रयोग गर्नुका फाइदाहरु

    आयुर्वेदिकमा (Withania Somnifera) लाई प्रमुख औषधिको रूपमा लिइएको छ । यो Solanaceae कुलको बिरूवा हो । यसका ३००० प्रकारका प्रजाति पाइन्छ । यो औषधि नेपालको हिमाली क्षेत्रमा पाइन्छ । आजकाल गोर्खा आयुर्वेद र भाष्कर कम्पनीले क्याप्सुल र पाउडरको रूपमा नेपालमा तयार गरेको छ । अशोगन्धाको स्वाद घोडाको जस्तो भएकाले अश्वगन्धा भएको भन्ने एकथरी छन् भने […]

  • आयुर्वेद

    आयुर्वेदको अर्थ र इतिहास

    आयु र वेद शब्दको योगले आयुर्वेद शब्द बन्छ । शरीर, इन्द्रिय, मन र आत्माको संयोगलाई आयु भनिन्छ । वेद शब्द ‘विद’ धातुबाट प्रत्ययको योगले बन्दछ, जसको अर्थ ‘ज्ञान’ हो । यसप्रकार आयुर्वेद शब्दको अर्थ हुन्छ ‘आयुको ज्ञान’। जुन शास्त्रको अध्ययन गर्नाले आयुको सत्ता, आयु सम्बन्धी ज्ञान र पूर्ण आयुका साथ शारीरिक र मानसिक स्वस्थता प्राप्तिको […]

  • बोजो

    मानव स्वास्थ्यको लागि बोजोको प्रयोग गर्नुका फाइदाहरु

    बोजो मानव स्वास्थ्यमा धेरै पहिलेदेखि चल्दै आएको वनस्पति हो । यसको वैज्ञानिक नाम Acorus Calamus हो । यसलाई ‘स्विट फ्ल्याग’ नामले विदेशीहरूले भनेको सुनिन्छ । आयुर्वेदमा यस्को महत्व ठूलो छ । बोजोलाई धेरै जसोले गाउँघरमा पेट दुख्दा फुल्दा, खोकी लाग्दा चुस्ने खाने गरेको पाइन्छ । बोजोलाई बाथ, दाँतको दुखाइ, कफदोष, स्वरभेद (स्वर बसेको), आउँ, झाडापखाला, […]

  • अस्पताल

    रामपुरमा नयाँ आयुर्वेद तथा प्राकृतिक अस्पताल

    रामपुर, २९ असार । पाल्पाको रामपुर नगरपालिकामा १५ श्ययाको आयुर्वेद तथा प्राकृतिक अस्पताल निर्माण हुने भएको छ । नगरपालिका– ५ मा रहेको सो अस्पतालको स्तरोन्नति गरी सेवा क्षेत्र बढाउन नयाँ भवन निर्माण शुरु गरिएको हो । विसं २०७६ पुस २५ गते सम्झौता गरी शिवशक्ति कन्ट्रक्सन प्रालीमार्फत निर्माण प्रक्रिया अगाडि बढाइएको छ । सङ्घीय सरकारको भवन […]

  • आयुर्वेदिक औषधि पुरानो हुँदा पनि किन मान्छे एलोपैथिक नै प्रयोग गर्न रूचाउछन्

    आयुर्वेदिक औषधि पुरानो हुँदा पनि किन मान्छे एलोपैथिक नै प्रयोग गर्न रूचाउछन्

    आयुर्वेदिक यस्तो चिकित्सा विधि हो जसको सेवन मानीसहरू ५ हजार बर्ष पहिलेदेखि खादै आएका छन् तर यसको कुनै प्रतिक्रिया आजसम्म देखिएको छैन फेरि पनि मान्छे वैज्ञानिक आधार खोज्छन् आखिर किन यस्तो ? हरेक एलोपैथिक औषधि सेवन गराउदा कहि न कहि यसको उल्टो असर देखिन सक्छ तर पनि मानिस वैज्ञानिक आधार विना नै औषधि सेवन गर्ने […]

  • मैले प्रतिरोधी क्षमता बढाउन आग्रह गरेको हुँ : प्रधानमन्त्री ओली

    काठमाडौँ, ७ असार । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले शरीरको प्रतिरोधी क्षमता बढाउन आफूले गरेको आग्रहलाई मजाकमा नउडाउन आग्रह गर्नुभएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय योग दिवस मूल समारोह समितिले आज आयोजना गरेको भर्चुअल कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री ओलीले भान्सामा हामीले प्रयोग गर्दै आएका बेसार, अदुवा, मेथी जस्ता मसला औषधिमय भएको कुरा पूर्वज ऋषिमुनी र आयुर्वेदको खोज तथा प्रयोगबाट प्रमाणित […]