, आयुर्वेद कहिलेकाहीँ खतरनाक पनि हुनसक्छ

आयुर्वेद कहिलेकाहीँ खतरनाक पनि हुनसक्छ

डा. राम बहादुर बोहरा

डा. राम बहादुर बोहरा

आयुर्वेदमा कोरोनाको औषधि छैन तर केहीले दाबी गर्दै बेचेको भन्ने खबर हामीले पाएका छौं । नोबेल कोरोना श्वास-प्रश्वास संघ सम्वन्धित रोग भएकाले योसंग मिल्दाजुल्दा लक्षणमा मात्र यसले काम गर्ने भएकाले भ्रममा नपरौं ।

आयुर्वेद हचुवाको भरमा चलाउदा साइड इफेक्ट हुदैन भन्ने कुरा गलत हो । जडिबुटीमा पनि साइड इफेक्ट हुनसक्छ । उदाहरणको लागि गिलोय स्वरस ताजा सेवन गराउदा यसले जिब्रोमा घाउ हुने गर्दछ । यो जडिबुटी स-साना बच्चाको हकमा पनि ठिक छैन ।

केहि व्यक्तिहरूले हचुवाको भरमा आयुर्वेदलाई बदनाम गराउने जस्ता क्रियाकलाप सुन्नमा आएको छ । कुनै पनि आयुर्वेद होस् या हर्बल मेडिसिन किन नहोस् आयुर्वेद डाक्टर वैद्य र अनुभवी व्यक्तिको देखरेख विना नलिन हुन हार्दिक अनुरोध गर्दछौं ।

हामिले विगत लामो समयदेखि यस विषयमा प्रकाश पार्दै आएका छौं । आयुर्वेदमा अति खतरनाक खालका जडिबुटीहरू छन्, जसको प्रभावले गर्भपतनसम्म गराउन सक्दछ । हाम्रो सानो लापरबाहीले ठूलो नोक्सान नहोला भन्न सकिदैन ।

हाम्रो खानपान तथा आँचरणका कारण नै मानिसलाई मधुमेह, हृदयरोग, ब्लड प्रेसर, थाइरोडिज्म, मोटोपना, लिभर सिरोसिस, ग्यास्टिक, अल्सर तथा क्यान्सर जस्ता खतरनाक रोगहरू लाग्ने गरेको हुन्छ ।

अधिकांश मानिसहरू यस तथ्यप्रति गम्भीर नभई रोगहरूबाट छुटकारा पाउने आशामा घरि यो त घरि त्यो आयुर्वेद होस् या एलोपैथिक होस् या हर्बल औषधि नै किन नहोस् खाने गरेको पाइन्छ । आयुर्वेदको मत अनुसार यदि मानिसको खानपिन ठीक भएन भने औषधिको प्रयोगले पनि काम गर्दैन ।

यदि खानपिन ठीक भयो भने औषधिको आवश्यक पर्दैन । यदि मानिसले उचित र प्राकृतिक आहारविहार अपनाउने हो भने मानिस रोगहरूबाट बच्ने मात्र होइन, पूर्ण स्वास्थ्य लाभ प्राप्त गर्न सक्छन् । कुनैपनि औषधि सेवन गराउनुपूर्व आयुर्वेद डाक्टर विज्ञको सल्लाहविना कुनैपनि औषधि सेवन नगरौं नगराऔ यसैमा सबैको कल्याण हुनेछ ।

*डा. राम बहादुर बोहरा नेपाल वैकल्पिक चिकित्सा विकास परिषद नवलपरासीको अध्यक्ष, बरिष्ट आयुर्वेद डाक्टर, साइन्स इन्फोटेक र नेपालपत्रका सल्लाहकार तथा नेपालपत्रको स्वास्थ्य स्तम्भकार हुनुहुन्छ ।